Rozliczenie podatkowe po rozwodzie w Holandii – mieszkanie, kredyt i woongenot

Rozwód nie kończy wszystkich spraw w dniu wyprowadzki ani w momencie podpisania dokumentów sądowych. Dla Belastingdienst skutki podatkowe często trwają znacznie dłużej, szczególnie jeśli byli partnerzy posiadali wspólne mieszkanie i kredyt hipoteczny.

Dlatego kluczowym elementem prawidłowego rozliczenia podatkowego po rozwodzie jest zrozumienie, w jaki sposób urząd skarbowy traktuje byłych partnerów oraz ich sytuację mieszkaniową.

W roku, w którym nastąpił rozwód, byli małżonkowie mogą być traktowani jako partnerzy podatkowi do momentu, gdy został złożony wniosek rozwodowy do sądu i byli partnerzy faktycznie nie mieszkają już razem. Do czasu spełnienia obu tych warunków Belastingdienst traktuje ich jako partnerów podatkowych.

Po rozwodzie kluczowe znaczenie ma to, kto faktycznie mieszka w nieruchomości, a kto się wyprowadził.

• Pozostający w domu: mieszkanie nadal traktowane jest jako własne w deklaracji podatkowej (box 1).
• Wyprowadzający się: zazwyczaj może traktować mieszkanie jako swoje przez maksymalnie 24 miesiące po faktycznej wyprowadzce.

UWAGA: liczy się faktyczna data wyprowadzki, a nie data wymeldowania.

Odliczenia odsetek hipotecznych

• • Odsetki odlicza osoba, która faktycznie je płaci.
  • Jeśli kredyt spłaca partner wyprowadzający się, a mieszkanie należy do obu po połowie, odliczenia liczymy proporcjonalnie do udziału własności.
  • Nadwyżka odsetek ponad udział może być odliczana jako partneralimentatie, jeśli spełnione są warunki alimentacyjne. Oznacza to, że świadczenie nie jest dobrowolne, druga strona odnosi realną korzyść, a zobowiązanie ma charakter faktyczny lub prawny.

Eigenwoningforfait to ryczałtowa wartość własnego mieszkania, którą należy wykazać w box 1. Po rozwodzie eigenwoningforfait rozlicza się proporcjonalnie do:
– udziału własności
– okresu faktycznego zamieszkania w nieruchomości

Dotyczy to wyłącznie mieszkania stanowiącego główne miejsce zamieszkania.

• Jeżeli jedna osoba mieszka w nieruchomości, której współwłaścicielem jest były partner, i nie płaci czynszu, powstaje tzw. woongenot, czyli korzyść mieszkaniowa.
• Wartość tej korzyści traktowana jest podatkowo jako otrzymane alimenty.
• Były partner, który się wyprowadził, może wykazać tę wartość jako wydane alimenty, pod warunkiem spełnienia kryteriów alimentacyjnych.

Częstym błędem jest odliczanie wydanych alimentów bez wykazania otrzymanej korzyści po drugiej stronie. Taka sytuacja bardzo często prowadzi do korekt ze strony Belastingdienst.

Partner wyprowadzający się może traktować mieszkanie jako własne przez maksymalnie 24 miesiące od faktycznej wyprowadzki.

W tym okresie możliwe jest:
– rozliczanie eigenwoningforfait
– odliczanie odsetek hipotecznych zgodnie z udziałem własności

Po upływie 24 miesięcy, jeżeli nieruchomość nie została sprzedana ani przejęta przez jednego z partnerów, zazwyczaj przechodzi ona do box 3.

W praktyce oznacza to jedno: urząd daje czas, żeby uporządkować sprawy mieszkaniowe po rozwodzie – ale tylko przez określony okres.

Krok 1. Ustal faktyczną datę wyprowadzki
Określ dzień, w którym jedno z Was rzeczywiście opuściło wspólną nieruchomość. To ta data ma znaczenie podatkowe, a nie data wymeldowania w gminie ani data podpisania dokumentów.

Krok 2. Sprawdź, czy partnerstwo podatkowe już się zakończyło
Zweryfikuj, czy został złożony wniosek rozwodowy do sądu oraz czy nie prowadzicie już wspólnego gospodarstwa domowego. Dopiero spełnienie obu warunków kończy partnerstwo podatkowe.

Krok 3. Ustal, kto faktycznie mieszka w nieruchomości
Sprawdź, czy w mieszkaniu pozostał jeden z byłych partnerów, czy nieruchomość stoi pusta. Ma to bezpośredni wpływ na rozliczenie eigenwoningforfait i woongenot.

Krok 4. Zweryfikuj udziały własnościowe w mieszkaniu
Ustal, w jakich proporcjach nieruchomość należy do każdego z Was. Najczęściej jest to 50 procent do 50 procent, ale nie zawsze. Te udziały decydują o tym, jak rozliczane są koszty i korzyści.

Krok 5. Sprawdź, kto spłaca kredyt hipoteczny i w jakiej części
Ustal, kto faktycznie płaci raty kredytu i odsetki. Odliczenie odsetek przysługuje tylko w części odpowiadającej udziałowi własności, chyba że spełnione są warunki alimentacyjne.

Krok 6. Określ, czy powstaje korzyść mieszkaniowa woongenot
Jeżeli jedna osoba mieszka w nieruchomości należącej częściowo do byłego partnera i nie płaci czynszu, należy ustalić wartość tej korzyści mieszkaniowej.

Krok 7. Prawidłowo wypełnij deklarację podatkową
W deklaracji podatkowej należy:
– doliczyć do dochodu eigenwoningforfait
– wykazać woongenot jako otrzymane lub wydane alimenty, jeśli występuje
– prawidłowo rozliczyć odsetki hipoteczne

Krok 8. Zachowaj dokumenty na wypadek kontroli
Przechowuj potwierdzenia wyprowadzki, dowody płatności kredytu, umowy alimentacyjne oraz wszelkie ustalenia dotyczące mieszkania. Belastingdienst może o nie poprosić nawet kilka lat później.

Krok 9. Skonsultuj się z doradcą podatkowym w pierwszym roku po rozwodzie
Pierwsze rozliczenie po rozwodzie jest najtrudniejsze i najczęściej kontrolowane. Jednorazowa konsultacja pozwala uniknąć błędów, korekt i niepotrzebnego stresu.